再喝一杯啤酒 hay 还喝啤酒? Có số lượng thì dùng 再, không có thì dùng 还

Điểm mấu chốt: Không nói ※我们还喝一杯啤酒吧, cũng không nói ※我们再喝啤酒吧。 Quy tắc là: có số lượng thì dùng 再, không có số lượng thì dùng 还.

Đây là góc nhìn thứ hai về cặp 再/还. Bài trước xét vị trí so với động từ năng nguyện; bài này xét sự có mặt của thành phần chỉ số lượng.

1. Bốn cặp câu đối chiếu khi số lượng thì dùng 再

  • (1) a. 晚上我再给你讲一遍这个故事。
    Tối nay tôi kể lại cho cậu câu chuyện này một lượt nữa.
    b. 晚上我还给你讲这个故事。
    Tối nay tôi vẫn kể cho cậu câu chuyện này.
  • (2) a. 我们再喝几杯啤酒吧。
    Chúng ta uống thêm mấy cốc bia nữa đi.
    b. 我们还喝啤酒吧。
    Chúng ta vẫn uống bia đi.
  • (3) a. 明年我再学一个月汉语。
    Sang năm tôi học thêm một tháng tiếng Trung nữa.
    b. 明年我还学汉语。
    Sang năm tôi vẫn học tiếng Trung.
  • (4) a. 下午你们再练练口语吧。
    Chiều nay các em luyện khẩu ngữ thêm chút nữa nhé.
    b. 下午你们还练口语。
    Chiều nay các em vẫn luyện khẩu ngữ.

2. Điểm khác nhau nằm ở đâu?

Quan sát kỹ, ta thấy các câu a đều có thành phần chỉ số lượng:

  • (1)a có 一遍
  • (2)a có 几杯
  • (3)a có 一个月
  • (4)a dùng dạng lặp của động từ 练练

Còn các câu b thì không có số lượng nào cả, chỉ có một động từ trơ trọi.

Kết luận:

  • Câu có ý số lượng → dùng 再, biểu thị số lượng tăng thêm. Ví dụ: đã uống mấy cốc, giờ uống thêm mấy cốc.
  • Câu không có ý số lượng → dùng 还, biểu thị nội dung không đổi, tức là “vẫn như cũ” (仍旧). Ví dụ: lần trước uống bia, lần này vẫn uống bia.

3. Bảng tổng kết

Trong câu có Dùng Ý nghĩa Ví dụ
动量词 (一遍, 一次) 再 tăng thêm số lần 再讲一遍
名量词 (几杯, 两个) 再 tăng thêm số lượng 再喝几杯
时量词 (一个月, 十分钟) 再 kéo dài thời gian 再学一个月
动词重叠 (练练, 看看) 再 làm thêm một chút 再练练
chỉ có động từ trơ 还 nội dung vẫn như cũ 还喝啤酒

4. Ghép hai quy tắc lại với nhau

Bài trước cho ta công thức 还 + 想/要 + 再 + động từ. Bài này cho ta tiêu chí số lượng. Ghép lại, bạn có thể tự kiểm tra mọi câu:

  • Câu có động từ năng nguyện không? Nếu có, 还 đứng trước nó, 再 đứng sau nó.
  • Câu có số lượng không? Nếu có, chắc chắn cần 再.
  • Cả hai đều có? Thì dùng đủ cả ba: 我还想再喝几杯。

Câu 我还想再喝几杯啤酒 nghe dài nhưng hoàn toàn tự nhiên với người bản ngữ — và đó chính là dấu hiệu bạn đã dùng thành thạo cả hai quy tắc.

5. Lỗi người Việt hay mắc

Lỗi 1 — ※我们还喝一杯吧. Có 一杯 thì phải dùng 再: 我们再喝一杯吧.

Lỗi 2 — ※我们再喝啤酒吧. Không có số lượng thì dùng 还: 我们还喝啤酒吧. Câu này nghĩa là “vẫn cứ uống bia như lần trước đi”.

Lỗi 3 — ※明年我再学汉语. Thiếu số lượng nên câu lửng lơ. Hoặc thêm số lượng: 再学一年汉语; hoặc đổi từ: 还学汉语.

Lỗi 4 — dùng 再 cho việc đã xảy ra. Đây là lỗi thuộc bài phân biệt 又 và 再: việc đã lặp lại rồi thì dùng 又, dù có số lượng: 昨天又喝了几杯.

6. Mở rộng: nhóm phó từ chỉ sự lặp lại

Tổng hợp lại toàn bộ nhóm này để bạn có cái nhìn hệ thống:

  • 又 — đã lặp lại rồi: 他又来了。
  • 再 — sẽ lặp lại, có số lượng: 再来一次。
  • 还 — sẽ lặp lại, nội dung như cũ: 明天还来。
  • 重新 chóngxīn — làm lại từ đầu: 重新写一遍。
  • 反复 fǎnfù — lặp đi lặp lại nhiều lần: 反复练习。
  • 一再 yízài — nhiều lần liên tiếp, văn viết: 一再强调。

Ba từ đầu là bộ khung cơ bản, ba từ sau giúp câu văn của bạn phong phú hơn khi viết.

7. Luyện tập

Chọn 再 hoặc 还:

  • (1) 这个电影真好看,我想 ______ 看一遍。
  • (2) 明天你 ______ 来吗?
  • (3) 时间还早,我们 ______ 坐一会儿吧。
  • (4) 昨天吃的是饺子,今天 ______ 吃饺子。
  • (5) 你 ______ 想 ______ 学几年汉语?

Đáp án: (1) 再 — có 一遍. (2) 还 — không có số lượng. (3) 再 — có 一会儿. (4) 还 — nội dung không đổi. (5) 还 / 再 — 还 trước 想, 再 sau 想 và có 几年.

Câu hỏi thường gặp

Làm sao biết chọn 再 hay 还?

Nhìn xem trong câu có thành phần chỉ số lượng không — 一遍, 几杯, 一个月, hoặc động từ lặp như 练练. Có thì dùng 再, không có thì dùng 还.

再 và 还 khác nhau về ý nghĩa thế nào?

再 biểu thị sự tăng thêm về số lượng: đã uống mấy cốc rồi, uống thêm mấy cốc nữa. 还 biểu thị nội dung không đổi, nghĩa là “vẫn như cũ”: lần trước uống bia, lần này vẫn uống bia.

Động từ lặp như 练练 có tính là số lượng không?

Có. 下午你们再练练口语吧 là câu đúng, vì dạng lặp của động từ vốn đã hàm ý “làm một chút, làm một lượt” — tức là có ý số lượng.

Kiến Thức Tiếng Trung

Chia sẻ kiến thức tiếng Trung tại website.

Để lại bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *