Văn phòng tứ bảo: Giấy – 纸 (Zhǐ)

44
loading...
Đánh giá bài viết

Nói đến thư pháp, không thể không nói đến văn phòng tứ bảo 文房四宝, đó là bốn vật dụng thiết yếu của người học thư pháp, bao gồm: Bút, Nghiên, Giấy và Mực. Bài này xin nói về Giấy.

Ở Trung Quốc, khi nói đến giấy dùng trong thư pháp (và cả quốc họa), người ta sẽ nhắc tới ngay giấy Tuyên宣纸 hay còn gọi là Tuyên Chỉ, giấy Xuyến, Xuyến chỉ.

Lịch sử:

Giấy Tuyên ra đời vào đời Đường. Vùng sản xuất chính là huyện Kinh ở tỉnh An Huy安徽省泾县 và cả các vùng phụ cận. Đến đời Tống, toàn bộ ngành sản xuất giấy đều tập trung ở huyện Kinh. Vì vùng này thuộc địa phận quản hạt của Tuyên Châu 宣州 cho người ta gọi loại giấy này là giấy Tuyên. Cũng có người gọi là Kinh Huyện Chỉ.

Phân loại:

Giấy Tuyên thường được chia làm 3 loại: Sinh Tuyên生宣 (giấy Tuyên sống), Thục Tuyên熟宣 (giấy Tuyên chín) và Bán Thục Tuyên半熟宣.
Thục Tuyên là giấy Tuyên được gia công bằng Kali Alum, chất giấy khá cứng, tính hút nước kém, nên khi viết mực và màu không bị loang. Vì đặc tính đó mà Thục Tuyên thường được dùng để vẽ Công Bút chứ không để vẽ Thủy mặc tả ý. Nhược điểm là để lâu có thể ố hoặc có vết rạn. Thục Tuyên có thể tiếp tục gia công, những loại giấy như San Hô, Vân Mẫu Tiên, Lãnh Kim, Tửu Kim, Đào Hồng Hổ Bì đều dùng Thục Tuyên gia công mà thành.
Sinh Tuyên là giấy Tuyên sống, mỏng, nhẹ, hút mực rất tốt. Khi dùng mực nhạt để viết thì mực dễ bị loang, nên dùng mực đậm sẽ dễ viết hơn. Vì thế mà khi viết thư pháp hay vẽ tranh cần phải nắm chắc cách khống chế lượng mực. Sinh Tuyên có thể gia công thành các loại giấy như Hiệp Cống, Ngọc Bản, Tịnh Bì, Đơn Tuyên, Miên Liên…
Bán Thục Tuyên là loại giấy ở giữa 2 loại trên, được gia công từ Sinh Tuyên. Ngọc Bản Tuyên chính là một loại Bán Thục Tuyên.

Nguyên liệu và quá trình chế tác:

Nguyên liệu chính là gỗ thanh đàn, ngoài ra người ta cũng có thể dùng nhiều loại gỗ khác để làm như gỗ dâu, tre, gai… Quá trình chế tác phải qua 18 công đoạn, nếu phân chia chi tiết hơn thì có đến hàng trăm công đoạn. Thường là lấy gỗ về, hấp chín, bỏ vỏ, phơi khô, loại bỏ tạp chất, tẩy trắng, xé sợi, lại phơi khô mới ra sợi trắng. Sau khi ra sợi lại tiếp tục gia công làm thành giấy. Có những công đoạn thuộc về bí mật trong nghề, người ngoài không thể biết.

Giấy ở Việt Nam:

Việt Nam có truyền thống nghề làm giấy từ lâu đời, tiêu biểu là giấy dó, có độ bền rất cao, hoàn toàn không thua kém, thậm chí là hơn giấy Tuyên, khá tốt để viết thư pháp. Tuy nhiên hiện nay giấy dó được sản xuất theo khổ in tranh, chủ yếu phục vụ cho in tranh Đông Hồ, bởi vì nhu cầu viết thư pháp không nhiều. Giới thư pháp nước ta vẫn dùng giấy Tuyên nhập từ Trung Quốc về để sử dụng.

Content Protection by DMCA.com

0 BÌNH LUẬN

BÌNH LUẬN